نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه زمین شناسی دانشگاه سیستان و بلوچستان

2 دانشیار دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی محیطی، دانشگاه سیستان و بلوچستان

3 اداره کل راه و شهرسازی استان سیستان و بلوچستان

چکیده

در این مطالعه به پهنه بندی خطر زلزله در استان سیستان و بلوچستان پرداخته شده است. ابتدا تمامی این ساختارهای فعال، شناسایی و به همراه کاتالوگ لرزه ای مربوط به بازه زمانی 2014-1900 و زلزله های تاریخی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت و با استفاده از این اطلاعات ۳۳ چشمه لرزه ای پهنه‌ای تعیین شد. برای هر چشمه لرزه ای پارامترهای مختلف که نشان دهنده توان لرزه ای آنها محاسبه شد. با استفاده از این اطلاعات و روابط کاهندگی مناسب در نرم افزار EZ-FRISK بر اساس روش احتمالاتی با در نظر گرفتن شبکه ای از نقاط به فواصل 20*20 کیلومتر و در مجموع بر روی 776 نقطه بیشینه شتاب زمین برای احتمال 10درصد برای یک دوره 50 ساله که نشان دهنده دوره بازگشت 475 سال میباشد بر روی سنگ بستر محاسبه شد. نتایج نشان دهنده تقسیم شدن استان به ۵ محدوده با سطح خطر متفاوت بر حسب شتاب گرانش (g)است که عبارت اند از نواحی با خطر نسبی خیلی زیاد با بیشینه شتاب بیش از ۳۵ /۰ و مناطق با بیشینه مقادیر شتاب میان ۳۰/۰ تا ۳۵/۰ با خطر لرزه ای زیاد نواحی با خطر لرزه ای متوسط شامل مناطق با بیشینه مقادیر شتاب میان ۲۵ /۰ تا ۳۰/۰ است. مقادیر شتاب ۲۰/۰ تا ۲۵/۰ معرف نواحی با خطر لرزه ای کم و مناطق با بیشینه مقادیر شتاب کمتر از۰ ۲/۰ نواحی با خطر لرزه ای خیلی کم مشخص می کنند .

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Using probabilistic method to seismic hazard zoning in Sistan and Baluchestan Province

نویسندگان [English]

  • Abdolreza Partabian 1
  • Samad Fotoohi 2
  • Hamed Rigi 3

چکیده [English]

In this study Seismic hazard assessment is carried out for 25 – 31.5 ˚E and 58.8 – 63.3 N ˚ including Sistan and Baluchestan province. There are several active faults within this area that many destructive earthquakes occurred along them. At the first we identified these active structures then seismic catalog of period of 1900-2014 and historical earthquake have been investigated. 33 potential seismic sources have been identified. For each seismic sources, seismic parameter estimated. Using these data and choosing convenient attenuation relationship in EZ-FRISK software in a network of dots with the distance of 20 *20 km we obtained peak ground acceleration on bedrock in sites for exceedance probability 10% and life time 50 years for return period of 475 years. The results show Sistan and Baluchestan province is divided to 5 different seismic zones as follow: The area with PGA more than 0.35g that named Very High Seismic Zone and the area with PGA between 0.3 g to 0.35g that named High Seismic Zone includes parts northeast and east of northern part of province and in the middle of Sothern part of province. The area with PGA between 0.25g to 0.3g that named Moderate Seismic Zone, the area with PGA between 0.2g to 0.25g that named Low Seismic Zone and the area with PGA less than 0.2g that named very Low Seismic Zone mainly includes north east and south west parts of province.

کلیدواژه‌ها [English]

  • probabilistic method Seismic hazard zoning map
  • EZ-FRISK software
  • Sistan and Baluchestan province

آقانباتی،سیدعلی (۱۳۸۳)،زمینشناسیایران. انتشاراتسازمانزمینشناسیواکتشافاتمعدنیکشور،ص۵۷۹ .

پورکرمانی محسن، آرین مهران(1376)، سایزموتکتونیک، انتشارات دانشگاه شهید بهشتی، ص.۲۷۰.

تهرانی زاده محسن ، صیرفیان پور مینو(۱۳۸۹) ،  تعیینطیفطرحخطریکنواختباتوجهبهاثراتحوزهنزدیکبرایگسترهشهرتهران.  مهندسی عمران و محیط زیست. تابستان 1389، دوره 42، شماره 1، صص 54تا47.

سعیددهقانی(1388) تحلیلساختاریومورفوتکتونیکیگسلسراوان پایان‌نامهکارشناسیارشد تکتونیک دانشگاهسیستانوبلوچستان. ص۱۳۲

صفیهجعفری( ۱۳۹۱) مطالعهجنبشگسلنهغربیدرمنطقهشمالغربنهبندان،شرقایران پایان‌نامهکارشناسیارشد تکتونیک دانشگاهسیستانوبلوچستان.

عیسی نصیری (۱۳۸۵)مورفوتکتونیک و نئوتکتو نیک گسل کهورک پایان‌نامه کارشناسی ارشد تکتونیک دانشگاه سیستان و بلوچستان.ص ۱۲۷ .

مجتبی کلانتری(۱۳۸۹) ارتباطحرکتیبینگسلسفیدآبهوگسلزاهدانبهکمکشاخص‌هایریختزمینساختیوداده‌هایلرزهزمینساختی پایان‌نامهکارشناسیارشد تکتونیک دانشگاهسیستانوبلوچستان.ص ۱۱۹

مرکزتحقیقاتساختمانومسکن(۱۳۷۸)،آییننامهطراحیساختمانهادربرابرزلزله،استاندارد۲۸۰۰ "،وزارتمسکنوشهرسازی،ص ۲۵۳ .

مریدی فریمانی، علی اصغر ( 137۳). تحقیقی پیرامون گسل زاهدان. طرح پژوهشی دانشگاه سیستان و بلوچستان. ص۶۷ .

مهدینگهبانمحمدمهدیخطیب۱۳۸۴ - بررسی تکتونیک فعال به روش تراکم سنجی آبراهه ها در اطراف گسل نصرت آباد (خاور ایران) بیست و چهارمین گردهمایی علوم زمین.

نبوی، محمد حسن( 1355)، دیباچه ای بر زمین شناسی ایران؛ انتشارات سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور،ص  109.

وزارتمسکنوشهرسازی(۱۳۷۶)پهنهبندیخطرنسبیزمینلرزهدرایران.

 

Abrahamson, N. A., Silva, W. J. 2008,Summary of the Abrahamson & Silva NGA Ground-Motion Relations, Earthquake Spectra, 24(1), 67-97.

Ambraseys،, N. N., Melville, C. P.1982, A History of Persian Earthquakes، Cambridge University Press, 219pp.

Berberian, M. 1976, Contribution to the seismotectonics of Iran (part II). Geol. Surv. Iran, 39, 518p. 

 Campbell, K. W., Bozorgnia, Y. 2008, NGA Ground Motion Model for the Geometric Mean Horizontal Componentof PGA, PGV, PGD and 5% Damped Linear Elastic Response Spectra for Periods Ranging from 0.01 to 10 s, Earthquake Spectra,  24(1), 139–171.

Campbell، K. W.,Bozorgnia Y.2003, Updated Near-Source Ground Motion (Attenuation) Relation for the Horizontal and Vertical Components of Peak Ground Acceleration and Acceleration Response Spectra.Bulletin of the Seismological Society of America, 93 (1)، 314-331. 

EZ-FRISK 7.52. Risk Engineering. 2010, Software for Earthquake Ground Motion Estimation, Boulder, Colorado.

Mirzaei, N., Mengtan, G.,Yuntai, C. 1998, Delineation of potential seismic sources for seismic zoning of Iran. Journal of Seismology 3, 17–30.

Mostafazade, M. 2006, Analysis of the March 13, 2005 earthquake in southeastern Iran based on teleseismic and regional distances. Journal of Seismology and Earthquake Engineering , 8, 153-161.

Nowroozi, A.A.1976,Seismotectonic Provinces of Iran. Seismological Society of American Bulletin, 66, (4), 1249-1276.

Nowroozi, A.A. 2010, Probability of Peak Ground Horizontal and Peak Ground Vertical Accelerations at Tehran and Surrounding Areas. Pure and Applied Geophysics, 167, 1459–1474.

Partabian, A., Nourbakhsh, A. &Ameri, S. GIS-based evaluation of geomorphic response to tectonic activity in Makran Mountain Range, SE of Iran .Geosciences Journal(2016). doi:10.1007/s12303-016-0106-x

Reiter, L. 1990, Earthquake Hazard Analysis. Colombia University Press, New York, 254p.

Tchalenko, J. S. 1974,Recent destructive earthquakes in the Central Alborz: Geol. Surv. Iran. 29, 97-116.

Wiemer, S. 2001, A Software Package to Analyze Seismicity: ZMAP, Seismological Research Letters, 72 (3), 373-382.

Youngs, R., Coppersmith, K. 1985, Implication of fault slip rates and earthquake recurrence models to probabilistic seismic hazard. Bulletin of the Seismological Society of America, 75, 939-964.

Zamani, A, Hashemi, N. 2000, A comparison between seismicity, topography relief, and gravity anomalies of the Iranian Plateau. Tectonophysics 327, 25–36.